Zelfvoorzienend leven

Zelfvoorzienend leven

Zelfvoorzienend leven 1
Geschreven door Koen Duindam

Ben je de afhankelijk van de moderne maatschappij zat? Wil je een eenvoudiger, betrouwbaarder leven? Of wil je het milieu minder belasten? Het zijn allemaal goede redenen om te kiezen om zelfvoorzienend te leven.

Voedsel, water en energie zijn essentiële onderdelen van ons dagelijks leven. Heel fijn dat deze onderdelen in onze maatschappij zo goed verzorgd worden. Maar het is wel lastig dat we zo extreem afhankelijk zijn van derde partijen.

Jezelf (deels) kunnen voorzien in deze basisbehoeften heeft veel voordelen.

Voordelen van zelfvoorzienend leven

Wanneer je je leven inricht om zo zelfvoorzienend mogelijk te zijn, dan heb je alles wat je nodig hebt binnen handbereik. Dit betekent dat je minder afhankelijk bent van anderen, en dat je meer controle hebt over je leven. Er zijn tal van voordelen die samenhangen met een zelfvoorzienend bestaan.

Duurzaamheid

Als je zelfvoorzienend leeft, belast je het milieu minder. Dit komt omdat je geen (overbodige) producten hoeft te kopen, maar alles zelf kunt maken. Je spullen en je voedsel hoeft niet vanuit de hele wereld worden verscheept.

Gezondheid

Het kan ook je gezondheid verbeteren door de blootstelling aan gifstoffen en vervuiling te verminderen. Ook heb je minder last van stress als je een zelfvoorzienende levensstijl hebt. Dit komt omdat je minder afhankelijk bent van anderen, en omdat je meer controle hebt over je leven. Als er iets misgaat, dan weet je dat je het zelf kan oplossen, in plaats van dat je afhankelijk bent van iemand anders.

Financieel

Zelfvoorzienend leven is een manier van leven waarbij je zo veel mogelijk probeert zelf te doen in plaats van afhankelijk te zijn van anderen of bedrijven. Dit kan betekenen dat je je eigen voedsel verbouwt, je eigen elektriciteit opwekt of gebruik maakt van hernieuwbare energiebronnen. Je hoeft dan niet meer te betalen voor energie omdat je die gewoon zelf kan opwekken.

Veiligheid

Het is een goed idee om te leren hoe je voor jezelf kunt zorgen in geval van een noodsituatie. Als je zelfvoorzienend bent, voel je je veiliger en meer voorbereid op mogelijke rampen.

Voldoening

Misschien is de eenvoudigste verklaring voor zelfvoorziening de persoonlijke voldoening die men krijgt van de levensstijl. Veel mensen vinden het leuk om hun eigen voedsel te verbouwen en iets nieuws te leren. Ze genieten misschien van het houden van dieren of het bouwen van hun eigen tiny house. En ze zijn er waarschijnlijk trots op dat ze zelfstandig voor hun gezin kunnen zorgen. Voor hen gaat het om een bevredigend leven, hard werken en moe en voldaan naar bed gaan.

“Vrijheid is de grootste vrucht van zelfredzaamheid.”

Epicurus

Kortom, er zijn vele voordelen verbonden aan een zelfvoorzienende levensstijl. Het is echter belangrijk om te onthouden dat zo’n levensstijl niet voor iedereen geschikt is. Sommige mensen voelen zich juist prettiger wanneer ze meer afhankelijk zijn van anderen, bijvoorbeeld omdat ze dan het gevoel hebben dat ze meer sociale interactie hebben.

Hoe kun je zelfvoorzienend leven?

Zorg ervoor dat je weet wat je nodig hebt en maak een lijst van de dingen die je moet doen om zelfvoorzienend te zijn. Begin met kleine stappen, zodat je niet overweldigd raakt en blijf vasthouden aan je plan.

Water

Elk droppel telt! Je kunt op allerlei manieren water besparen en zelfvoorzienend zijn. In Nederland is het niet al te moeilijk om water onafhankelijk te zijn. Een zelfvoorzienend huis vangt regenwater op en zet het om in drinkwater. Bijvoorbeeld door regenwater op te vangen in grote regentonnen, of een waterput te slaan. Ook is het belangrijk om altijd dichte flessen watervoorraad aan de hand te hebben – per persoon gebruik je dagelijks 3 liter water. Het filteren van je eigen waterput met een filtersysteem of individuele waterfilter(s) is aan te bevelen.

Een composttoilet is een goed alternatief voor het besparen van water. Een compost toilet hoeft niet aangesloten te worden op het riool, bespaart water en genereert rijke voeding voor je tuin.

Voedsel:

Begin met te onderzoeken waar je voedsel vandaan komt en hoe het je gezondheid beïnvloedt. Om volledig zelfvoorzienend te leven moet je je eigen voedsel verbouwen. Dit betekent een eenjarige tuin aanleggen, bomen of struiken, planten voor meerjarige vruchten, je eigen dieren fokken voor melk, eieren of vlees, zaden sparen, overtollige tuinopbrengsten inblikken, duurzaam leren bemesten en zelfs je eigen dieren slachten.

Beginnen met kippen is een goed idee. Kippen leggen niet alleen eieren, maar composteren ook groenteafval. Zo worden restjes omgezet in bruikbare eieren, die in de toekomst zelfs gebruikt kunnen worden voor vlees. Voor het vlees kun je echter het beste vleeskippen houden. Als alternatief kunt u runderen, schapen of varkens houden. Het is ook mogelijk om deze zelf te slachten, zolang het proces pijnloos verloopt.

Voedsel moet ook goed worden bewaard. Groenten en fruit bederven snel, en rottend vlees zit vol ziektekiemen. Dit moet voorkomen worden. Er zijn verschillende manieren om vlees te conserveren, zoals inmaken of invriezen. Voor opslag van eigen groenten en fruit zijn er verschillende mogelijkheden, zoals drogen, invriezen of fermenteren. Gefermenteerd voedsel is zelfs goed voor de darmflora.

Onderdak:

Onderdak is een noodzaak. De locatie van je huis is ook heel belangrijk. Heb je de nodige tuin- en woonruimte? Mag je van de gemeente zonnepanelen of kleine windmolens op je dak plaatsen? Kun je je eigen put boren? Dit zijn allemaal belangrijke dingen om te overwegen als je duurzame huisvesting overweegt.

Energie:

Als het erom gaat zelfvoorzienend te zijn, is energie essentieel. Ook al is het een hele investering, het opwekken van je eigen energie verdient zichzelf binnen de kortste keren terug. Energie kan op een zeer duurzame manier worden opgewekt dankzij de mogelijkheden die zonnepanelen bieden. De laatste jaren zijn de kosten van zonne-panelen aanzienlijk gedaald, dus het is zeker de moeite waard om hierin te investeren.

Door zonne-energie te combineren met een elektrische boiler is het eenvoudig om water te verwarmen. Ook moderne apparaten zoals laptops, smartphones en tablets kunnen probleemloos met zonnepanelen worden opgeladen. Voor aangename warmte en een lager stroomverbruik kunt u een houtkachel overwegen als u volledig zelfvoorzienend wilt zijn. In de nabije toekomst zullen thuisaccu’s populairder worden, waarmee u zonne-energie eenvoudig kunt opslaan voor later gebruik. Dat maakt het mogelijk om volledig “off-grid” te gaan: je hebt dan geen aansluiting op het energienet nodig voor gas of elektriciteit.

Vaardigheden:

Denk na over basisbehoeften en worse case scenario’s en beslis wat het essentieel zal zijn: Voedsel, onderdak, kleding, reparaties en gezondheidszorg staan allemaal bovenaan de lijst. Ontwikkel je vaardigheden, kennisbasis en veelzijdigheid. Als je het goed doet zul je bijna geen onbruikbaar afval over houden.

Vervoer:

Als je gewend bent om overal met een benzineauto te komen, wordt het misschien tijd om op zoek te gaan naar alternatieven. De laatste tijd zijn er steeds meer betaalbare elektrische auto’s op de markt.

In Nederland hebben we ook waanzinnig goede fietspaden. Misschien toch wat vaker de fiets pakken.

Kwaliteit:

Sommige dingen, zoals gietijzeren kookgerei gaan een leven lang mee. Terwijl andere dingen, zoals kleding regelmatig gerepareerd of vervangen moeten worden. Dit kun je weer leren repareren. Als je

Waar kan ik zelfvoorzienend wonen?

In Nederland is grond schaars en duur. Het is goedkoper om naar Frankrijk, Portugal, Bali of Costa Rica te verhuizen omdat daar nog ruimte is en de prijs per vierkante meter een schijntje is vergeleken met hier.

Het vergt ook wat meer voorbereiding om in Nederland zelfvoorzienend te leven. In de winter is groente verbouwen in Nederland veel lastiger dan in Zuid-Portugal of Zuid-Italië. We zullen het moeten doen met aardappelen, winterrapen, peulvruchten, knollen en spruiten.

Hoeveel grond heb je nodig om zelfvoorzienend te zijn?

Bij een vegetarisch dieet dat net voldoende is om in leven te blijven, is is er in Nederland rond de 350 vierkante meter grond nodig om zelfvoorzienend te zijn. Voor een tuin met varkens is drie keer zoveel ruimte nodig. Een ruimtebesparend alternatief zijn kippen of vissen.

Hoeveel zonnepanelen heb je nodig om zelfvoorzienend te zijn?

Een gezin in Nederland verbruikt in 2022 gemiddeld 2479 kWh per jaar. Een zonnepaneel met een Wp van 430 zal in Nederland 366 kWh per jaar opbrengen. Je hebt dus 10 zonnepanelen van 430 wp nodig.

Wat kosten 10 zonnepanelen inclusief installatie?

Een set van 10 zonnepanelen kost 5000 euro inclusief installatie en btw. De btw van 21 procent kan je deels terugvragen aan de Belastingdienst. Je ontvangt dan 800 euro terug en betaalt feitelijk 4.200 euro. Je gaat meteen besparen op je energierekening door de energie die je opwekt.

Wat levert een zonnepaneel in de winter?

December en januari zijn gezamenlijk goed voor 10% van de totale jaaropbrengst. Juni is meestal goed voor 12% van de jaaropbrengst. De panelen blijven wel energie opwekken, want er is wel gewoon zonlicht. En bij zonnepanelen gaat het niet om warmte, maar om licht.

Het probleem met zelfvoorzienend leven

Het eerste probleem met totale zelfvoorziening is dat het ervan uitgaat dat iemand (of een gezin) alles zelf kan doen. Burn-out is een ernstig probleem als we proberen alles zelf op ons te nemen. Wij zijn van nature knoeiers in alles en specialisten op bepaalde gebieden. Onze natuur geeft de voorkeur aan diversiteit in taken, maar die diversiteit alleen proberen is in het beste geval overweldigend en in het slechtste geval narcistisch.

Weigeren om van iemand anders afhankelijk te zijn betekend waarschijnlijk een heel saai, onbevredigend leven, waarbij we onze lichamen en middelen snel uitputten en geen echte tijd of mogelijkheid hebben om te genieten van het leven dat we voor onszelf creëren.

Het volgende probleem met zelfvoorzienend leven is dat het een nogal eenzaam bestaan kan zijn. Mensen zijn sociale wezens en het is wetenschappelijk aangetoond dat onze onderlinge afhankelijkheid van anderen cruciaal is voor onze geestelijke, emotionele en lichamelijke gezondheid.

We zijn geen eilandjes op onszelf. En off-grid gaan met de intentie van zelfvoorzienend leven verzacht weinig de problemen van duurzaamheid, politieke stabiliteit of economische ineenstorting.

Zelfvoorzienende gemeenschappen zijn de oplossing

Een betere manier om zelfvoorzienend te leven is om het te benaderen binnen de werking van een kleine zelfvoorzienende gemeenschap.

Onze middelen zouden niet van duizenden kilometers ver weg moeten komen, noch door één enkele entiteit moeten worden geleverd. Echte duurzaamheid betekent diversiteit op gemeenschapsniveau en op persoonlijk niveau. Binnen een zelfvoorzienende gemeenschap wordt gemakkelijk, efficiënt en duurzaam in de behoeften voorzien door goede planning, samenwerking en medewerking.

De verantwoordelijkheid voor de voedselvoorziening kan binnen elk lid van de gemeenschap worden gedeeld door middel van ruilhandel en uitwisseling. Huisvesting kan worden gebouwd en onderhouden door plaatselijke ambachtslieden. Vervoer wordt gemakkelijk gedeeld en handel of ruil is gebruikelijk: de ene persoon kan sokken breien in ruil voor verse eieren; een ander kan meubels bouwen als ruilmiddel voor groentes.

Op grotere schaal kan de gemeenschap banen verschaffen die de leden van de gemeenschap rechtstreeks en als geheel ondersteunen met weinig of geen export of import. Ze kunnen werken aan totale energieonafhankelijkheid en plannen maken voor het voordeel van de gehele gemeenschap.

Er wordt niet alleen in tastbare behoeften voorzien, maar ook in sociale behoeften. Zelfvoorzienende gemeenschappen zorgen voor vriendschap, vermaak en steun. Ze zijn dynamisch: bestaande uit vele kleine onderdelen om een heel duurzaam systeem van zelfvoorzienend leven te creëren.

Wat is jou beste praktische tip om zelfvoorzienender te leven? Laat het weten in de reacties!

Op zoek naar meer inspiratie?

Als je op zoek bent naar meer inspiratie op het gebied van Tiny Houses, dan is dit boek een echte aanrader. Het boek bevat veel foto's van Nederlandse en Belgische tiny houses. Tiny house eigenaren zelf delen in het boek hun redenen waarom ze van tiny living houden.

Over de auteur

Koen Duindam

Koen is een jonge ondernemer die staat te popelen om zijn eigen tiny house te bouwen. Terwijl hij bezig is met zijn eigen tiny house avontuur deelt hij zijn ervaringen door het schrijven van blog artikelen.

Plaats een leuke reactie!

Index