Een CO2 sensor in je WTW-systeem is het hart van je ventilatie. Zonder goede kalibratie weet je niet wat je meet en dat is in een kleine ruimte als een tiny house best spannend. Je wilt geen hoofdpijn of vochtproblemen, en je wilt ook niet onnodig stoken. Dit is hoe je hem goed instelt.
▶Inhoudsopgave
Waarom een gekalibreerde CO2 sensor echt nodig is
Een CO2 sensor meet de luchtkwaliteit in je huis. In een tiny house is de lucht snel vervuild.
Je ademt uit, je kookt, je bent met z’n tweetjes. De sensor moet precies weten wat het CO2-gehalte is, zodat je WTW (Warmte Terug Win) installatie op het juiste moment lucht gaat verversen. Een ongekalibreerde sensor geeft waardes aan die niet kloppen.
Je ventileert te weinig en krijgt last van slaap- en concentratieproblemen. Of je ventileert te veel en gooit je warmte de deur uit.
In een off-grid situatie met een beperkte energievoorziening is dat zuur. De kalibratie zorgt ervoor dat je sensor de basiswaarde (frisse buitenlucht) herkent en correct doorrekent naar de situatie binnenshuis.
WTW-systemen voor tiny houses zijn vaak compacte units. Denk aan de Brink Flair 325 of de Zehender ComfoAir Q350. Deze systemen hebben een eigen CO2 sensor of werken met een externe sensor. De meeste merken gebruiken NDIR-sensoren.
Die meten op basis van infrarood licht. Ze zijn stabiel, maar ze verouderen.
Een sensor verliest na een jaar of vijf ongeveer 5% nauwkeurigheid. Dat klinkt weinig, maar in een huis van 25 m² is dat het verschil tussen ‘comfortabel’ en ‘benauwd’.
De werking van een CO2 sensor in een tiny house
Een CO2 sensor meet in ppm (parts per million). Buiten is het ongeveer 420 ppm.
Binnenshuis is een waarde onder de 800 ppm acceptabel. Gaat het richting de 1200 ppm, dan is het tijd om te ventileren. In een tiny house zit je al snel boven die 800 ppm na een avond koken en slapen. De sensor geeft dit signaal door aan je WTW-unit.
Die schakelt dan een hogere stand in of opent een klep voor verse lucht. Het kalibratieproces is nodig om het ‘nulpunt’ vast te zetten.
De sensor moet weten hoe frisse lucht ruikt. Dat gebeurt door hem bloot te stellen aan lucht met een bekende CO2-concentratie.
Meestal is dat de buitenlucht. Je kunt hem ook in een zak met lucht van 400 ppm zetten, maar in de praktijk doen we dat met buitenlucht. De sensor past zijn meetwaarde aan en vanaf dat moment weet hij: dit is 400 ppm, dus als ik 800 ppm meet, is het CO2-gehalte verdubbeld.
In tiny houses werken de meeste sensoren met een drift-compensatie. Ze meten elke seconde en passen hun basislijn aan.
Dat is handig, maar je wilt de kalibratie wel handmatig controleren. Vooral na verhuizing, na een verbouwing of na een storing.
Stappenplan: kalibreren van je CO2 sensor
Wat je nodig hebt: toegang tot de WTW-unit, een stabiele internetverbinding (als je een slimme sensor hebt), een schone buitenlucht (geen uitlaatgassen in de buurt), en een half uur tijd. Stap 1: Zet de WTW-unit uit. Schakel de ventilatie uit. Laat de sensor even tot rust komen.
Haal de stekker eruit of zet de schakelaar op ‘uit’. Stap 2: Zoek de sensor op. Bij de Brink Flair zit de sensor achter het filter of in de luchttoevoerleiding. Bij Zehender zit ie vaak in de wandbediening. Raadpleeg de handleiding. Stap 3: Breng de sensor naar buiten. Dit is de makkelijkste kalibratiemethode.
Zet de sensor buiten op een plek waar geen uitlaatgassen of rook zijn.
Minimaal 10 minuten laten staan. De sensor moet wennen aan de buitenlucht. Stap 4: Start de kalibratie. Via het bedieningspaneel of de app (bijv. Brink Home of Zehender ComfortTouch) ga je naar ‘Instellingen’ > ‘Sensoren’ > ‘Kalibratie CO2’. Kies ‘Kalibratie op buitenlucht’ of ‘Auto-kalibratie’.
De unit meet nu de buitenlucht en zet dit als 400 ppm. Stap 5: Terugplaatsen en testen. Zet de sensor terug. Sluit de WTW weer aan.
Laat een uur draaien. Controleer of de waardes stabiel zijn en onder de 800 ppm blijven bij normaal gebruik. Stap 6: Log de waardes. Schrijf de datum en de kalibratiewaarde op. Doe dit elk jaar. Zo houd je overzicht.
Modellen, merken en kosten
De meeste tiny houses gebruiken een WTW-unit van Brink, Zehender of Itho Daalderop.
- Brink Flair 325: Unit rond €1.800,- excl. btw. Sensor los te koop voor €150,-. Kalibratie via de app.
- Zehender ComfoAir Q350: Unit rond €2.100,- excl. btw. Sensor zit vaak ingebouwd. Kalibratie via het bedieningspaneel.
- Itho Daalderop CVE ECO: Unit rond €1.600,- excl. btw. Werkt met de Itho CO2 sensor (€120,-). Kalibratie via de Itho app.
- Externe sensor (Los): Fabrikanten zoals Tuya of Aqara leveren losse CO2-sensoren (€50,- tot €100,-) die je kunt koppelen aan een WTW via Home Assistant. Handig voor off-grid schakelingen.
Vergeet niet de WTW-unit goed in te stellen voor een optimaal resultaat. Deze systemen werken met eigen sensoren of een automatisch ventilatiesysteem op basis van CO2. Prijzen zijn exclusief installatie. Een professional rekent €300,- tot €500,- voor het plaatsen en aansluiten van een sensor.
Zelf doen kan, maar let op de juiste positionering. Goedkoop is duurkoop.
Een sensor van €30,- op AliExpress is vaak onnauwkeurig en heeft geen drift-compensatie.
Koop een sensor met NDIR-technologie en een garantie van minimaal 2 jaar.
Veelgemaakte fouten en hoe je ze oplost
Fout 1: Kalibratie op een onrustige plek. Je zet de sensor buiten, maar direct naast een uitlaatpijp of onder een boom. De meting is vervuild.
Oplossing: zet de sensor minimaal 2 meter van obstakels en uitlaatgassen vandaan.
Kies een plek in de schaduw. Fout 2: Sensor te snel terugplaatsen. Je kalibreert en zet de sensor direct terug. De sensor is nog warm/koud en geeft een verkeerde startwaarde. Oplossing: wacht 10 minuten na kalibratie voordat je de unit weer inschakelt. Fout 3: Verkeerde stand. Je kalibreert terwijl de WTW op ‘nachtstand’ staat.
De sensor meet dan te weinig luchtstroming. Oplossing: zet de WTW op ‘normaal’ of ‘comfort’ tijdens de kalibratie. Fout 4: Geen logging. Je vergeet bij te houden wanneer je gekalibreerd hebt. Na een jaar weet je niet meer of de sensor nog klopt. Oplossing: zet een reminder in je agenda voor elk jaar. Fout 5: Te weinig ventilatie na kalibratie. Je zet de sensor in een huis dat al weken niet geventileerd is.
De sensor past zich aan de slechte lucht aan. Oplossing: ventileer eerst 30 minuten op de hoogste stand voordat je kalibreert.
Praktische tips voor je tiny house WTW
Plaats de CO2 sensor op ooghoogte, op een plek waar je veel bent. Zo meet je nauwkeurig wanneer ventilatie in je tiny house voldoende is.
Plaats hem niet in de keuken, de badkamer of direct boven de WTW-uitlaat.
De woonkamer of slaapkamer is ideaal. Gebruik de auto-kalibratie functie als je die hebt. Die werkt op basis van een algoritme dat de laagste gemeten waarde over een week als referentie neemt.
Handig, maar niet perfect. Combineer dit met een jaarlijkse handmatige kalibratie. Houd rekening met de buitentemperatuur. Een koude sensor meet iets anders dan een warme.
Laat de sensor wennen aan de buitentemperatuur voordat je de kalibratie start.
Test je sensor regelmatig. Adem uit vlak bij de sensor.
De waarde moet dan flink stijgen. Blijft hij laag? Dan is hij kapot of verkeerd gekalibreerd. Een tiny house is klein, dus elke meetfout is direct merkbaar. Een goede kalibratie is je beste vriend voor een gezond binnenklimaat en lage stookkosten.