Je staat op het punt je tiny house te bouwen. Spannend! Eén van de eerste grote beslissingen is de gevel.
▶Inhoudsopgave
Het gezicht van je woning. Het bepaalt niet alleen de uitstraling, maar ook hoeveel onderhoud je de komende twintig jaar moet doen. Tropisch hardhout is een geliefde keuze.
Het is sterk, duurzaam en heeft die warme, natuurlijke look die zo goed past bij het tiny house gevoel. Maar dan sta je voor de keuze: Bangkirai of Cumaru?
Twee zwaargewichten uit het regenwoud, met allebei hun eigen karakter. Dit is geen keuze voor de eerste de beste bouwmarkt.
Je investeert in de buitenkant van je droomhuis. Laten we de twee opties naast elkaar leggen, zonder poespas. Zoek je de beste match voor jouw budget en woonwens? Dan help ik je hier verder.
De kemphanen: een introductie
Stel je voor: een wandeling door een Indonesisch regenwoud. Daar vind je Bangkirai (Shorea laevis).
Een boom die zo hard is dat hij in de volksmond wel 'Borneo Teak' wordt genoemd. Hij is zwaar, robuust en heeft een grove nervenstructuur. Zijn uitstraling is robuust, een beetje stoer. Zijn karakter? Onverzettelijk.
Dan is er Cumaru (Dipteryx odorata), ook wel bekend als 'Brazilian Teak'.
Hij komt uit Zuid-Amerika. Cumaru is fijner van structuur, vaak wat warmer van kleur (denk aan honingbruin) en net wat strakker in zijn veren. Beide soorten behoren tot de hoogste duurzaamheidsklasse (klasse 1).
Dat betekent dat ze zonder behandeling wel 25 tot 50 jaar meegaan in contact met de grond. In een tiny house context, waar je gevel je visitekaartje is, is dat een geruststellende gedachte. Maar de keuze is niet zo simpel als 'mooi of lelijk'.
Prijskaartje en beschikbaarheid
Het is een feit dat tropisch hardhout je portemonnee trekt. Daar moet je rekening mee houden.
Cumaru is vaak de duurdere optie. De prijs voor onbehandelde Bangkirai planken (bijvoorbeeld 19x145 mm) ligt gemiddeld tussen de €35 en €45 per vierkante meter.
Cumaru zit al snel op €45 tot €60 per vierkante meter. Die prijsverschillen ontstaan door importkosten, beschikbaarheid en de verwerkingskosten. Cumaru is namelijk extreem hard, wat het zagen en bewerken lastiger maakt voor de leverancier.
Qua beschikbaarheid is Bangkirai in Nederland iets makkelijker te vinden bij gespecialiseerde houthandels. Cumaru moet je vaak specifiek bestellen. Bij het vergelijken van de tiny house gevelbekleding prijs scheelt dat voor een oppervlakte van pakweg 30 m² al gauw €400 tot €700. Een bedrag dat je ook aan isolatie of zonnepanelen kunt besteden.
Verwerking: je eigen skills vs. materiaal
Als je je tiny house deels zelf bouwt, is dit een cruciaal punt. Cumaru staat erom bekend dat het 'boterhammes' hard is.
Je hebt kwalitatief goede, hardmetalen zaagbladen nodig. Doe je dat niet, dan verbrand je het hout en slijt je gereedschap sneller dan je lief is. Boren vereist ook voorboren.
De nerfstructuur is fijn, waardoor het hout prachtig strak kan vallen, maar het laat zich minder makkelijk 'dwars' bewerken.
Bangkirai is iets minder extreem, maar nog steeds een stuk harder dan bijvoorbeeld vuren of grenen. Je kunt er prima mee overweg met goed gereedschap. Het is een stuk vergevingsgezinder voor de gemiddelde doe-het-zelver.
Beide soorten verkleuren naar verloop van tijd naar een zilvergrijze tint als je ze onbehandeld laat. Behandel je het met olie (zoals Rubio Monocoat of Woodstain), dan behoud je de warme kleur.
Levensduur en onderhoud op lange termijn
Een tiny house is een investering voor de lange adem. Gebruik onze handige checklist voor gevelbekleding zodat je niet over vijf jaar je gevel opnieuw hoeft te bekleden.
Beide houtsoorten zijn hier de absolute koningen. Bangkirai en Cumaru behoren tot de duurzaamheidsklasse 1.
Dit betekent dat ze van nature bestand zijn tegen schimmels, insecten en rot. Zonder enige behandeling kun je ze in een gematigd klimaat als het onze makkelijk 25 tot 40 jaar geven. De onderhoudsintensiteit is laag.
Wel is het slim om ze eens in de drie tot vijf jaar licht op te schuren en in de olie te zetten als je de kleur wilt behouden. Doe je dat niet, dan verweren ze mooi grijs. Veel tiny house bewoners kiezen voor die natuurlijke uitstraling. De keuze hangt dus af van je onderhoudsplanning.
De keuzehulp: welke past bij jou?
Nu is het tijd voor de knoop. Welke gevel verdient jouw huisje, of wil je de gevelbekleding op een bestaand tiny house aanpakken?
Hieronder vind je een directe keuzehulp. Lees het, voel wat bij je situatie past en maak dan je beslissing. Wil je het milieu nog iets meer ontzien en toch een duurzame gevel?
Kies Bangkirai als:- Je budget iets krapper is, maar je wel van topkwaliteit hout wilt profiteren.
- Je van een robuuste, grove nerfstructuur houdt en een stoerder uiterlijk mooi vindt.
- Je zelf je gevel wilt monteren en iets minder extreem hard materiaal fijner vindt werken.
- Je de gevel onbehandeld wilt laten vergrijzen; Bangkirai doet dit vaak heel egaal.
- Je budget ruimer is en je wilt investeren in de absolute top in duurzaamheid en uitstraling.
- Je een strakke, fijne nerfstructuur mooier vindt en een warmer, honingkleurig resultaat nastreeft.
- Je bereid bent professioneel gereedschap te gebruiken of de verwerking uit te besteden.
- Je tiny house op een vochtige locatie staat (bijvoorbeeld aan het water) en je maximale bescherming wilt.
Kijk naar thermisch gemodificeerd Europees hout, zoals Thermisch Essen of Thermisch Ash.
Dit is Europees loofhout dat door hittebehandeling (zonder chemicaliën) de duurzaamheidsklasse 1-2 bereikt. Het is lichter, vaak iets goedkoper dan tropisch hardhout en heeft een prachtige, diepe kleur. Het is een uitstekend alternatief voor wie de impact van transport wil verminderen, maar wel de kwaliteit van een houten gevel zoekt.