Trojan accu tiny house: bekende deep cycle accu review

Een Trojan accu is voor veel tiny house-bewoners de gouden standaard. Je leest er van alles over, ziet ze op foto’s van off-grid woningen en hoort ze aanprijzen in forums.

Maar wat maakt deze accu zo specifiek voor jouw stroomvoorziening? En vooral: is de investering van €800 tot €2000 voor een losse accu het waard?

Laten we eens kijken naar de realiteit van off-grid leven. Je wilt geen spijt krijgen van een miskoop die je terugwerpt naar kaarslicht en een lege telefoon. Off-grid wonen draait om zelfvoorzienendheid. Dat betekent stroom opwekken en opslaan.

De meeste tiny houses hebben zonnepanelen, maar zonder goede accu’s ben je nergens.

Zodra de zon ondergaat, ben je afhankelijk van wat je hebt opgeslagen. En daar wringt de schoen vaak. Veel goedkope accu’s beloven veel, maar houden het na een jaar of drie voor gezien. Dat is frustrerend en duur op de lange termijn.

Waarom een Trojan accu in je tiny house?

Trojan Battery Company bestaat al sinds 1925. Ze zijn gespecialiseerd in deep cycle accu’s, wat betekent dat ze gemaakt zijn om diep ontladen te worden en weer op te laden.

Dat is precies wat je nodig hebt in een tiny house. Je laadt ze ’s nachts op (of overdag als je weinig verbruikt) en ontlad ze langzaam. Een auto-accu is daar niet voor gemaakt; die leegtrekken is dodelijk.

De meest populaire modellen in tiny house-kringen zijn de Trojan T-105 en de T-125.

De T-105 is een 6V accu van 225 Ah (ampère-uren). Je koppelt er twee in serie om 12V te krijgen. De T-125 is 6V en 240 Ah.

Qua prijs zit je rond de €350 - €450 per stuk. Voor een fatsoenlijke set van 4 x T-105 (om 24V te creëren, een gangbare spanning voor grotere systemen) ben je dus al snel €1400 - €1800 kwijt, exclusief eventuele verzendkosten.

Een ander model dat je vaak ziet is de Trojan J30. Dit is een 12V accu van 30 Ah.

Handig voor kleine systemen, maar voor een heel huis met koelkast en waterpomp vaak te klein. De J30 kost ongeveer €250. De meeste fulltime tiny houses gaan voor de 6V of 12V deep cycle varianten uit de 'RE' (Renewable Energy) lijn. Deze zijn specifiek ontworpen voor zonne-energie systemen.

De techniek: wat betekent dit voor jouw verbruik?

Laten we even doorrekenen. Stel, je hebt een set van vier T-105 accu’s (24V systeem).

In totaal heb je dan 450 Ah capaciteit bij 24V. Omdat je accu’s nooit helemaal leeg mag trekken (anders slijten ze extreem snel), houd je ongeveer 50% over voor veilig gebruik. Dus heb je effectief 225 Ah beschikbaar.

Wat kun je daar mee? Rekenen. Stel je verbruikt op een dag:

• Koelkast: 400 Wh
• Verlichting (LED): 100 Wh
• Waterpomp: 50 Wh
• Laptop/telefoon: 100 Wh
• Ventilator/ontvochtiger: 200 Wh

Om 850 Wh te halen uit een 24V systeem, deel je 850 door 24. Dat is ongeveer 35 Ah. Je hebt dus 35 Ah verbruikt van je 225 Ah beschikbare capaciteit.

Dit theoretische voorbeeld laat zien dat je met vier T-105’s ruim een dag kunt overleven zonder zon, mits je zuinig bent. Doe je de wasdroger aan of een elektrische kachel, dan is de rekensom heel anders en ben je veel sneller leeg.

De nadelen: eerlijk over loodzuur

Het is niet alleen rozengeur en maneschijn. Trojan accu’s zijn loodzuur accu’s. Dat betekent onderhoud. Je moet ze regelmatig controleren en bijvullen met gedestilleerd water.

Doe je dat niet, dan drogen ze uit en zijn ze onherroepelijk kapot.

Verwacht geen onderhoudsvrije ervaring zoals bij een lithium-ion accu. Dit is gereedschap dat aandacht vraagt.

Ze zijn ook loodzwaar. Een T-105 weegt ruim 28 kilo. Vier van die dingen sjouwen naar je tiny house is een workout.

Je hebt een stevige, stabiele ondergrond nodig die het gewicht kan dragen.

Ook de ruimte is een issue; ze zijn fors en vereisen ventilatie. Loodzuur gassen kunnen ontplofbaar zijn, dus een afgesloten, geventileerde accubak is geen luxe, maar een must. Daarnaast is de diepte-ontlading beperkt. Hoewel je ze tot 50% kunt ontladen, verliest elke cyble een beetje capaciteit.

Na 500 tot 800 cycli (afhankelijk van hoe diep je ze ontladt en hoe goed je ze laadt) is de capaciteit merkbaar minder. Lithium accu’s gaan vaak 2000 tot 5000 cycli mee. Op de héle lange termijn is lithium dus efficiënter, maar de initiële aanschafprijs is wel 2 à 3 keer zo hoog.

Alternatieven: de vergelijking met Lithium (LiFePO4)

Veel tiny house-bouwers stappen over op lithium, specifiek LiFePO4 (Lithium Ijzer Fosfaat). Waom? Ze zijn lichter (12V 100Ah weegt maar 10-12 kg), onderhoudsvrij, en je mag ze tot 80% of zelfs 90% ontladen.

Een 100Ah lithium accu levert dus veel meer bruikbare energie dan een 100Ah loodzuur accu. Ze zijn ook veiliger en minder gevoelig voor temperatuurschommelingen. De prijs van een losse 12V 100Ah lithium accu ligt rond de €600 - €900.

Voor vier T-105’s (24V 450Ah) ben je dus €1500 kwijt. Voor een vergelijkbare capaciteit in lithium (bijvoorbeeld 24V 200Ah) ben je al snel €2000 - €3000 kwijt.

De keuze hangt dus enorm af van je budget. Een voordeel van lithium is de laadsnelheid. Je kunt ze veel sneller laden met een zon of generator zonder dat dit ten koste gaat van de levensduur. Bij loodzuur moet je voorzichtig zijn; te snel laden kan de accu beschadigen.

Kies je voor een budget-bouwproject en kan je de ruimte en het gewicht aan? Dan is Trojan een prima keuze. Wil je 'plug-and-play' en zo min gedoe? Ga voor lithium.

Installatie: hoe je het veilig houdt

Begin met de juiste plek. Zoek een droge, vorstvrije ruimte die je kunt ventileren.

Een kast onderin je tiny house, toegankelijk via een luik aan de buitenkant, is ideaal. Zorg dat de accu’s niet kunnen schuiven tijdens het rijden (als je een verrijdbaar huis hebt) of bij wind. Zet ze vast met hoekijzers of een accubak, zeker wanneer je kiest voor een specifieke deep cycle accu.

Gebruik dikke kabels. Voor een 24V systeem met vier accu’s en een omvormer van 2000W, heb je kabels nodig van minimaal 35mm² (AWG 2) van de accubank naar de omvormer.

Gebruik je te dunne kabels, dan warmen ze op en verlies je vermogen. Er ontstaat brandgevaar. Koop goede kabels, ze zijn duur maar essentieel. Sluit de accu’s correct aan. Bij vier 6V accu’s voor 24V sluit je ze als volgt aan: Min van accu 1 naar je lader/verbruiker.

Plus van accu 1 naar Min van accu 2. Plus van accu 2 naar Min van accu 3.

Plus van accu 3 naar Min van accu 4. De Plus van accu 4 gaat naar je verbruiker. Doe dit stap voor stap en check alles dubbel.

Investeer in een goede lader/omvormer. Een Victron MultiPlus of een vergelijkbare MPPT lader is een standaard keuze.

Zorg dat de lader ingesteld is op het juiste laadprofiel voor 'Trojan' of 'Loodzuur' accu's. Als je een lader gebruikt die niet klopt, laad je de accu's of te weinig of te veel, wat de levensduur ernstig verkort.

Onderhoud: de sleutel tot lange levensduur

Controleer de vloeistofstanden elke maand. Zorg dat de platen onder de vloeistof blijven.

Vul alleen bij met gedestilleerd water. Kraanwater bevat mineralen die de accu vernietigen. Gebruik een zuurvaste trechter. Draag altijd een veiligheidsbril en handschoenen.

Loodzuur bijt enorm en is levensgevaarlijk. Meet de spanning regelmatig.

Een volgeladen 12V loodzuur accu heeft ongeveer 12,7V. Bij 12,1V is hij voor 50% leeg.

Zakt dit verder, dan ben je te diep ontladen. Schaf een simpele multimeter aan of een speciale accu-monitor (zoals de Victron BMV-712). Die laat precies zien hoeveel erin zit en wat je verbruikt.

Laad ze vol. Loodzuur accu's houden er niet van om halfvol te staan.

Probeer ze altijd weer vol te laden zodra je ze gebruikt hebt. Als je ze langere tijd niet gebruikt, laad ze dan elke maand vol. Laat ze nooit langere tijd leegstaan; sulfatie treedt op en de accu is onherstelbaar beschadigd.

Veelgemaakte fouten en hoe je ze voorkomt

Een veelvoorkomende fout is het kopen van een te kleine omvormer. Je koopt een set van vier T-105 accu's, maar een omvormer van 1000W. Dat kan net.

Maar zodra je een waterkoker van 2000W aanzet, klapt de omvormer eruit of de accu's bezwijken onder de druk. Zorg dat je omvormer past bij je zwaarste verbruiker plus een marge. Een 2000W omvormer is voor een tiny house vaak het minimum.

Een andere fout is het mixen van oude en nieuwe accu's. Als er één accu in je bank sneuvelt, vervang ze dan allemaal.

Een oude accu trekt de nieuwe namelijk omlaag. De zwakste schakel bepaalt de prestaties van je hele bank. Het voelt duur, maar het bespaart je hoofdpijn en geld op de lange termijn. Veel beginners vergeten de temperatuur.

Accu's presteren slechter bij kou. In de winter kan je capaciteit met 20-30% dalen.

Plan hier op vooruit. Zorg dat je accubak niet in de koudste hoek van het huis staat, maar ook niet té warm (boven de 25 graden versnelt de slijtage). Tot slot: het verkeerde laadprofiel.

Een 'standaard' lader laadt loodzuur verkeerd. Gebruik altijd een lader die je kunt instellen op AGM of Flooded (natte cel).

Anders laad je ze nooit vol of sulfateren ze. Check de handleiding van je lader en van je accu. Dit is echt cruciaal.

Conclusie: is de Trojan iets voor jou?

Kies voor een Trojan accu als je budget beperkt is, je ruimte en gewicht voor lief neemt, en je bereid bent om regelmatig onderhoud te plegen, of bekijk deze budgetvriendelijke SOK LiFePO4 review.

Ze zijn betrouwbaar, bewezen en relatief goedkoop in aanschaf. Ze zijn perfect voor de beginnende off-grid bewoner die het avontuur aangaat en de handen uit de mouwen steekt.

Kies voor lithium als je het geld hebt en je vooral wilt genieten zonder zorgen. Wil je 's winters zonder problemen de was draaien? Wil je geen gedoe met water bijvullen en vloeistofstanden controleren? Dan is de investering in lithium (zoals een Victron SuperPack of een betaalbare Dyness LiFePO4 accu) de beste keuze.

Je betaalt nu meer, maar je bespaart op lange termijn tijd en vervangingskosten.

Wat je ook kiest, zorg dat je systeem klopt. Een Trojan accu in een verkeerd systeem is net zo nutteloos als een fiets zonder banden. Bereken je verbruik, koop de juiste lader en zorg voor veilige installatie.

Dan sta je straks met een goed gevoel in je tiny house, met het licht aan en je telefoon opgeladen. Dat is het doel.