Je zit net in je tiny house, buiten waait de herfstwind en je vraagt je af: doet mijn zonnepaneel nog wel wat het moet doen? Je hoofdaccu laadt langzaam vol, of misschien wel te snel.
▶Inhoudsopgave
Zonder monitoring loop je blind. De Solarman app, een typische Chinese monitoringsoplossing, belooft inzicht. Maar is het wat voor jouw kleine stroomparadijs?
Veel tiny house bouwers kiezen voor goedkope Chinese omvormers en bijbehorende apps. Het werkt, meestal.
Maar de vertaling is vaak brak, de data soms onbetrouwbaar en je privacy? Daar denken ze in Shenzhen anders over. Toch is de Solarman app (en vergelijkbare apps van merken zoals Growatt, Deye of Sol-Ark) onmisbaar geworden. Het is de manier om je energieflow te zien en te sturen.
Wat is Solarman eigenlijk?
Solarman is de monitoringsapp die hoort bij een hoop Chinese string-omvormers en hybrid-omvormers. Vaak koop je een setje: een omvormer (bijvoorbeeld een Growatt MIC 1000TL-X of een Deye SUN-5K-SG03LP3) en een Smart Logger of WiFi-stick. Die stick stuurt data naar de Solarman servers in China.
De app op je telefoon haalt het daar vandaan. Het werkt op basis van een uniek apparaat ID.
Zodra je de omvormer installeert en koppelt via de app, zie je live data: spanning, stroom, vermogen en opbrengst. Je kunt historische data inzien per dag, maand of jaar.
Handig om te zien of je genoeg opwekt voor je waterkoker en laptop. De app zelf is gratis. Je betaalt niets voor de datastroom.
De kost zit hem in de hardware: de omvormer en de logger.
Voor een tiny house systeem van 3 tot 5 kWp (kilowattpiek) ben je voor de omvormer en monitoringshardware zo’n €600 tot €1200 kwijt, afhankelijk van het merk en of het een hybride omvormer is.
Installatie en setup: Hoe krijg je het aan de praat?
Stap 1 is het aansluiten van de omvormer op je zonnepanelen en accu. Doe dit alleen als je weet wat je doet, of schakel een elektricien in. Veiligheid gaat voor.
Zodra de omvormer spanning krijgt, gaat hij meestal automatisch aan. De status-LED op de omvormer zal dan knipperen of branden. Als tweede koppel je de Smart Logger (de WiFi of LAN stick) aan de omvormer.
Meestal zit er een speciale poort op de omvormer waar je hem insteekt.
Zorg dat je WiFi-netwerk 2.4GHz aanstaat; de meeste loggers kunnen niet overweg met 5GHz. Download de app ‘Solarman’ uit de App Store of Google Play Store. In de app maak je een account aan. Kies ‘Add Device’ en voer het serienummer in van je omvormer (te vinden op de sticker op het apparaat) of scan de QR-code.
De app zal je vragen om te verbinden. Soms moet je de logger eerst in ‘pairing mode’ zetten door een knopje in te drukken.
Na een minuutje of twee zou data moeten verschijnen. Pro-tip: Zorg dat je router dichtbij genoeg is. Een zwak WiFi-signaal betekent dat de data niet goed binnenkomt en je lege grafieken ziet. Gebruik eventueel een WiFi repeater. Zorg ook dat je poorten openzet voor de logger (meestal poort 8899 en 80) als je een firewall gebruikt.
De functionaliteiten: Wat kun je echt zien?
De home screen van Solarman toont je huidige opwek (in Watt) en wat er op dit moment met de stroom gebeurt. Je ziet drie pijlen: van panelen naar omvormer, van omvormer naar het huis, en van omvormer naar de accu (bij hybride systemen).
Dit is essentieel voor een tiny house, want je wilt weten of je je accu nu laadt of leegtrekt. Je kunt een ‘Realtime Data’ scherm openen. Hier zie je per string (groep panelen) de spanning en stroom.
Als je panelen schaduw krijgen door een boom of schoorsteen, zie je hier direct een verschil.
Bijvoorbeeld: String 1 levert 180V en 5A, terwijl String 2 maar 120V en 3A levert. Dan weet je dat je daar moet schoonmaken of schaduw moet aanpakken. De historische grafieken zijn handig voor het bijhouden van je seizoenspatroon.
Je kunt inzoomen op een specifieke dag. Zie je een gat in de opbrengst om 14:00 uur?
Misschien stond de deur van je tiny house open en draait de airco (die je via een aparte app bestuurt) op volle toeren.
Of er was een bewolking. Een functie die vaak over het hoofd wordt gezien is de ‘Alarm’ sectie. Hier krijg je notificaties als de omvormer storingen heeft of als de accu te laag komt. Een seintje dat je accu bijna leeg is voordat de kachel uitgaat, is goud waard in de winter.
De nadelen: Waar moet je op letten?
De vertalingen in de app zijn soms hilarisch slecht. Je ziet termen als “Spitspanning” (hoogspanning) of “Geslaagd” (succesvol).
Het went, maar het maakt het soms lastig om specifieke instellingen te vinden. Je moet een beetje Engels of technisch Nederlands kunnen lezen om te snappen wat er staat.
Een groter issue is de privacy en dataveiligheid. Je data gaat naar servers in China. Als je hier wakker van ligt (en dat mag), dan is Solarman niet de beste keuze. Er zijn alternatieven zoals Home Assistant integratie, maar dat vereist technische kennis en extra hardware (een Raspberry Pi).
De meeste tiny house bewoners accepteren het, maar besef het je. De app kan traag zijn of offline.
Als de servers in China down zijn, kun je je eigen opbrengst niet inzien. Dit gebeurt zelden, maar het kan frustrerend zijn als je net je verbruik wilt checken. Je bent afhankelijk van derden.
Ook is de app niet ontworpen voor kleine systemen met wisselende belasting. Een tiny house heeft vaak pieken: waterpomp aan, koffiezetapparaat aan, oven aan.
De app toont dit als ‘verbruik’, maar de resolutie is soms te laag om exact te zien welk apparaat de piek veroorzaakt.
Je ziet een piek, maar niet direct welke.
Praktische tips voor je tiny house
Zorg dat je de app instelt op de juiste tijdzone. Standaard staat het vaak op China Standard Time, waardoor je opbrengstgrafieken verschoven zijn.
Dit is cruciaal voor het vergelijken van je productie overdag. Je wilt weten wat je opwekt tussen 12:00 en 14:00 uur, niet tussen 04:00 en 06:00 uur.
Gebruik de app niet alleen voor controleren, maar ook voor optimaliseren. Door je SolarEdge dashboard goed in te stellen, koppel je verbruik (als je dat meet via een aparte monitor zoals Shelly EM) aan je opwek. In een tiny house wil je zwaar verbruik (wasmachine, boiler) plannen op momenten van hoge opwek.
Solarman helpt je die momenten te herkennen. Hou rekening met de acculimieten.
Als je een hybride omvormer hebt, kun je in Solarman vaak instellen hoeveel stroom er maximaal uit de accu mag (bijv. 50A). Zet dit goed, anders klapt de beveiliging eruit als je te veel tegelijk aanzet. Een tiny house accu van 5kWh kan prima 2kW leveren, maar niet 5kW. Investeer in een stabiele internetverbinding.
Als je off-grid woont, kan een 4G router met data-simkaart uitkomst bieden.
Zorg dat de logger verbonden blijft. Een losse verbinding betekent geen data, en geen data betekent blind varen op je accu-indicator, wat vaak onbetrouwbaar is.
Alternatieven voor de tech-savvy tiny house bewoner
Ben je niet bang voor een beetje coderen? Dan kun je de data van je omvormer vaak rechtstreeks uitlezen via een RS485 poort of Modbus. Met een Home Assistant server en een USB-naar-RS485 kabel (kostje van €20) kun je de data lokaal houden.
Dit is sneller, privacy-vriendelijker en werkt ook als het internet uitvalt. Een andere optie is lokaal je zonnepanelen monitoren met een aparte dienst die bovenop je bestaande omvormer wordt gezet.
Denk aan een product van Victron Energy (die hebben een eigen VRM portal) of een aparte meter zoals de P1-port meter. Dit kost extra geld (€100-€300), maar geeft vaak een veel mooiere en stabielere app-ervaring.
Conclusie: De Solarman app is een prima basis voor je tiny house zonne-energie systeem. Hij doet wat hij moet doen: opbrengst meten en storingen melden, ook als je een solar tracker voor je tiny house gebruikt. Voor €0,- is dat een koopje.
Als je echter houdt van privacy, mooie grafieken en integratie met je slimme huis, dan is het een tijdelijke oplossing totdat je de overstap maakt naar iets geavanceerders.
Start simpel. Koop een set die goed werkt met Solarman, installeer het en kijk hoe het gaat. Na een half jaar weet je wat je mist. Misschien is het genoeg.
Misschien wil je meer. Zo gaat dat met tiny houses; je bouwt stap voor stap, net als je stroomnetwerk.