DIY zelf bouwen

Compostering toilet tiny house aansluiten: Separett, Trobolo of Nature's Head?

Thomas van der Heijden Thomas van der Heijden
· · 9 min leestijd

Een compostering toilet in je tiny house is een gamechanger. Je bent niet langer afhankelijk van een riool aansluiting en je bespaart liters water per dag.

Inhoudsopgave
  1. Wat is een compostering toilet eigenlijk?
  2. Waarom een compostering toilet in je tiny house?
  3. De kern van de werking: scheiding en droging
  4. De drie grote namen: Separett, Trobolo en Nature’s Head
  5. Praktische tips voor installatie in je tiny house
  6. Kostenplaatje: Aanschaf en onderhoud
  7. Veelgemaakte fouten bij compostering toiletten
  8. Conclusie: Welke kies jij?

Maar welke kies je? Separett, Trobolo of Nature’s Head? In dit artikel help ik je kiezen.

Wat is een compostering toilet eigenlijk?

Een compostering toilet is een toilet dat ontlasting en urine scheidt en omzet in compost. Geen doorspoelen met water. Geen riool nodig.

Het werkt op basis van natuurlijke processen. Micro-organismen breken het afval af. Het resultaat? Een beetje verse potgrond voor je tuin.

Niet voor je moestuin, dat wel. De compost is rijk aan stikstof.

Je gebruikt het best als bodemverbeteraar voor sierplanten. In een tiny house is dit systeem goud waard. Je bent volledig off-grid. Je bespaart tot 15.000 liter water per jaar per persoon.

Je vermijdt dure riolering op je perceel. En je toilet ruikt niet, mits correct gebruikt.

Het scheidt urine en ontlasting. De ontlasting droogt uit en breekt af. De urine wordt afgevoerd of opgevangen.

Belangrijk verschil met een chemisch toilet? Geen agressieve chemicaliën. Geen formaline. Je composteert biologisch.

Wel moet je een droog middel toevoegen, zoals zaagsel of kokosvezel. Dat zorgt voor de juiste structuur en vochtigheid.

Waarom een compostering toilet in je tiny house?

De voornaamste reden is vrijheid. Geen waterleiding nodig voor je toilet.

Ideaal voor off-grid locaties. Je bent niet gebonden aan een aansluiting op het openbare riool.

Dit bespaart je duizenden euros aan aansluitkosten. Soms wel €5.000 tot €10.000, afhankelijk van de afstand tot het hoofdriool. Een tweede reden is waterbesparing.

Een normaal toilet spoelt 3 tot 6 liter per keer weg. Een compostering toilet gebruikt nul liter. In een tiny house waar je water opvangt via regenwater of in tanks aanvoert, is elke liter goud. Je waterreservoir gaat veel langer mee.

Derde reden: ecologie. Je creëert waarde uit afval.

In plaats van te verbranden of te lozen, maak je compost. Het is een gesloten systeem.

Je bent je eigen afvalverwerker. Wel vraagt het discipline. Je moet het toilet bijhouden.

Regelmatig vullen met droog materiaal en de compostbak legen. Het is geen magische doos die zichzelf leegt.

De kern van de werking: scheiding en droging

Het hart van elk compostering toilet is de scheiding. Urine en ontlasting mogen niet gemengd blijven.

Menging zorgt voor geur en een te natte boel. De systemen werken met een urineafscheider. Een trechter vangt de urine op en voert deze af. De ontlasting valt in een aparte opvangbak.

De ontlasting heeft zuurstof nodig om af te breken. Daarom is droog materiaal essentieel.

Na ieder bezoek strooi je een laagje zaagsel, kokos of vulmiddel erover.

Dit neemt vocht op en zorgt voor luchtigheid. De micro-organismen doen hun werk. De temperatuur stijgt licht.

De boel droogt uit. Na verloop van tijd (maanden) verandert het in compost.

De urine wordt apart afgevoerd. Bij de meeste systemen loopt de urine via een slang naar een opvangvat of een infiltratieput. Urine is eigenlijk een vloeibare meststof.

Je kunt het verdunnen (1:10) en gebruiken als bemesting voor niet-eetbare planten.

In een tiny house kiezen veel mensen voor een opvangvat van 20 liter. Dat moet je wel regelmatig legen.

De drie grote namen: Separett, Trobolo en Nature’s Head

Drie merken domineren de markt voor tiny houses. Elk heeft zijn eigen aanpak.

We vergelijken ze op basis van werking, formaat, prijs en gebruikservaring. Separett is een Zweeds merk. Hun model, de Separett Villa 9215, is een populair compostering toilet.

Separett: De Zweedse klassieker

Het werkt op 12V. De ventilatie zorgt voor droging van de ontlasting.

Het scheidt urine en ontlasting perfect. De urine wordt afgevoerd via een slang. De ontlasting valt in een opvangbak met een composteerbaar zak. De Villa 9215 kost ongeveer €1.200 tot €1.400.

Het is een relatief compact model. De zitting is comfortabel.

Het onderhoud is eenvoudig. Je moet de urine opvangbak legen (afhankelijk van gebruik). De ontlastingbak vervang je met een nieuwe composteerbare zak.

Dit gebeurt ongeveer elke 2 tot 4 maanden bij dagelijks gebruik door 2 personen.

Voor- en nadelen? Het is een betrouwbare, bewezen technologie. De ventilatie is goed.

Trobolo: De Duitse krachtpatser

Nadeel is dat je wel een stopcontact nodig hebt voor de 12V ventilator. Ook de composteerbare zakken zijn een extra kostenpost.

Ze kosten ongeveer €2 per stuk. Trobolo komt uit Duitsland.

Ze hebben verschillende modellen, zoals de Trobolo Klaro. Deze zijn vaak groter en robuuster. Veel modellen werken volledig zonder elektriciteit.

Ze gebruiken natuurlijke trek via een schoorsteentje. Dit is handig als je helemaal off-grid wilt zonder stroomvoorziening.

De Trobolo Klaro kost tussen de €900 en €1.300, afhankelijk van de uitvoering. Het is een "natuurlijk compostering" systeem. Het vereist wel meer ruimte dan een Separett. De hoogte kan een issue zijn in een laag tiny house.

Je moet rekening houden met voldoende hoogte voor de compostbak en de schoorsteen. Pluspunten? Geen stroom nodig. Robuust design. Grote capaciteit voor de compostbak. Minpunten?

Nature’s Head: De Amerikaanse favoriet

De installatie is iets complexer. Je moet een schoorsteen aanleggen (minimaal 4 meter hoogte vaak). En de geurbeheersing hangt af van de natuurlijke trek.

Bij weinig wind of temperatuurverschil kan de trek minder zijn. Nature’s Head is een Amerikaans merk.

Het is een compact toilet dat lijkt op een scheepstoilet. Het scheidt urine en ontlasting. De urine gaat naar een opvangbak (11 liter).

De ontlasting valt in een bak met een vulmiddel (veelal kokos of turfschilfers). De Nature’s Head kost ongeveer €1.000 tot €1.200.

Het is een heel compact model. Ideaal voor kleine tiny houses.

De installatie is simpel. Je sluit de ventilatie aan (meestal een 12V ventilator). De urinebak moet je om de paar dagen legen.

De ontlastingbak gaat langer mee, afhankelijk van gebruik. Deze is populair bij zeilers en in kleine ruimtes.

Het is een functioneel apparaat. De zitting is wel smaller dan een normaal toilet. Voor grotere mensen kan dit minder comfortabel zijn. De kwaliteit is goed, maar het voelt wat minder "luxe" aan dan een Separett.

Praktische tips voor installatie in je tiny house

De installatie van een compostering toilet vraagt aandacht. Je kunt niet zomaar een gat in de vloer maken. Allereerst: de ventilatie.

Elk compostering toilet heeft ventilatie nodig. Dit voert geurtjes af en zorgt voor droging. Je loopt een ventilatiebuis (meestal 75mm of 90mm) naar buiten.

Let op: plaats de inlaat niet te laag en niet in de luwte van het dak. Wind moet de buis in kunnen blazen of de natuurlijke trek ondersteunen.

Ten tweede: de urine afvoer. Je hebt een afvoerslang nodig.

Deze moet een verval hebben. Minimaal 1 cm per meter. Dus de urinebak of -aansluiting moet hoger zitten dan de uitstroomopening. In een tiny house betekent dit dat je de urine opvangt in een vat onder het toilet of in de vloer.

Zorg dat je het vat makkelijk kunt legen. Een 20 liter jerrycan is een standaard maat.

Derde: de ruimte onder het toilet. De ontastingbak heeft volume nodig. Bij een Separett of Nature's Head is dat ongeveer 20-25 liter.

De bak moet makkelijk te verwijderen zijn. Zorg voor een opening in de vloer of een luik.

In een tiny house met een smalle trap is het handig als de bak door een raam of deur naar buiten kan. Weeg de bak niet vol met compost naar boven tillen. Vierde: het vulmiddel. Zorg voor een voorraad.

Kokosvezel is licht en neemt veel vocht op. Zaagsel is goedkoper maar zwaarder. Turfschilfers werken ook.

Bewaar dit in een emmer naast het toilet. Zorg dat je altijd een schepje bij de hand hebt. Een handige tip: koop een speciale toilet-emmer met een deksel voor het vulmiddel.

Kostenplaatje: Aanschaf en onderhoud

De initiële investering varieert. Een basismodel van Trobolo begint bij €900.

Een Separett Villa kost €1.300. Een Nature's Head zit rond de €1.100.

Dit is de aanschaf. Dan komt de installatie. Zelf doen is goedkoop.

Je koopt ventilatiebuis, slang en bevestigingsmateriaal voor €50 tot €100. Laat je het installeren? Reken op €300 tot €600 voor loodgieterswerk en timmerwerk. De totaalprijs van je toiletsysteem inclusief installatie ligt dus tussen de €1.000 en €2.000.

Vergeet de vergunning niet. Soms vraagt de gemeente om een berekening van de waterhuishouding.

Een compostering toilet telt als "niet-waterleidinggebonden". Je moet wel een vergunning hebben voor het lozen van urine (via infiltratie) of de opvangbak.

Onderhoudskosten zijn laag. De composteerbare zakken van Separett kosten €2 per stuk. Kokosvezel kost €10 per grote zak (gaat maanden mee).

De energie is verwaarloosbaar. Een 12V ventilator verbruikt zo weinig dat het op een zonnepaneel prima draait.

De grootste kostenpost is eigenlijk je tijd. Regelmatig legen en bijvullen.

Veelgemaakte fouten bij compostering toiletten

Veel beginners gooien te veel vocht in het toilet. Ze spoelen het toilet door met water. Doe dit nooit.

Het systeem is ontworpen voor droge ontlasting. Water maakt de boel te nat. Dit zorgt voor rotting en stank.

Gebruik alleen het vulmiddel. Een andere fout is verkeerde ventilatie.

De slang te kort maken of zonder bochten leggen. Dit zorgt voor geur in huis. De ventilatie moet een vrije luchtstroom hebben. Een hoogteverschil van minimaal 4 meter tussen toilet en uitmonding is ideaal voor natuurlijke trek.

Bij elektrische ventilatie zorg je voor voldoende capaciteit (minimaal 15 m³/uur). Vergeten om het vulmiddel bij te vullen is ook een klassieker.

Na ieder bezoek een schepje. Altijd. Anders zie je de inhoud en dat wil je niet. Tot slot: urine niet legen op de composthoop. Te veel stikstof.

Verdun het 1:10 met water en giet het over groenafval of gras.

Of gebruik een aparte infiltratieput.

Conclusie: Welke kies jij?

De keuze hangt af van je situatie. Heb je weinig ruimte en wil je comfort?

Kies de Separett Villa. Het is betrouwbaar, ruikt niet en is compact. Prijs: €1.300. Perfect voor de meeste tiny houses.

Wil je volledig off-grid zonder stroom? Kies een Trobolo. Je hebt geen elektriciteit nodig, alleen een goede schoorsteen.

Het is robuust en groot. Prijs: vanaf €900. Ideaal als je ruimte hebt en geen zonnepanelen wilt inzetten voor je toilet.

Is je tiny house super klein (onder de 20m²)? Kies de Nature’s Head. Het is het kleinste formaat. Simpel en effectief. Prijs: €1.100. Let op: de zitting is smaller.

Welk model je ook kiest, zorg voor een goede installatie. Ventilatie is key. En accepteer dat het een systeem is dat aandacht vraagt.

Het is geen gewone wc. Maar de vrijheid die het geeft, is onbetaalbaar.


Thomas van der Heijden
Thomas van der Heijden
Tiny House Bouwer & Off-Grid Installateur

Thomas bouwde de afgelopen 7 jaar zes tiny houses en legde meer dan 15 off-grid systemen aan voor particulieren. Hij testte verschillende isolatiematerialen en zonnepakketten in de praktijk en schreef hierover voor Tiny House Magazine. Op deze site deelt hij zijn bouwtekeningen en ervaringen met installaties die echt werken.

✓ Geverifieerd auteur ✓ Doelgroepen & Levensstijl, Modellen & Bouwers, Off-Grid & Installatietechniek
Thomas van der Heijden
Thomas van der Heijden
Tiny House Bouwer & Off-Grid Installateur

Thomas bouwde de afgelopen 7 jaar zes tiny houses en legde meer dan 15 off-grid systemen aan voor particulieren. Hij testte verschillende isolatiematerialen en zonnepakketten in de praktijk en schreef hierover voor Tiny House Magazine. Op deze site deelt hij zijn bouwtekeningen en ervaringen met installaties die echt werken.

Meer over DIY zelf bouwen

Bekijk alle 681 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
cirkelzaag tiny house: review, gebruik en veiligheidstips
Lees verder →