Chromagen zonneboiler tiny house: thermosiphon systeem
Een ijskoude douche op een regenachtige zondag. Dat is het moment dat je je afvraagt waarom je ooit begon met dat tiny house avontuur.
Je wilt zelfvoorzienend zijn, maar je water warm maken zonder een gat in je energierekening te slaan? Dat is de uitdaging. De Chromagen zonneboiler met thermosiphon systeem is je antwoord.
Het is simpel, het werkt zonder pomp en het is perfect voor een klein dak.
Ik heb het zelf gezien bij tientallen tiny houses. Die ronde, zilveren boiler op het dak die de zon vangt. Geen complexe techniek, gewoon warmte van boven en zwaartekracht. Laten we het hebben over hoe je dit systeem in jouw tiny house bouwt, wat het echt kost en of het jouw dagelijkse douche-geluk gaat verbeteren.
Wat is een thermosiphon systeem eigenlijk?
Even terug naar de basis. Een thermosiphon is een warmte-transport systeem dat werkt op natuurlijke convectie.
Koud water is zwaarder dan warm water. Als je de boiler onder de zonnecollector plaatst, stroomt het koude water vanzelf naar beneden en gaat het warme water omhoog. Geen elektrische pomp nodig. Simpel, effectief en betrouwbaar.
Bij Chromagen combineer je een boiler (meestal 150 of 200 liter) met een ronde collector die erop gemonteerd wordt. De boiler fungeert als opslag en collector in één.
Omdat de zon op de zijkant van de boiler schijnt, warmt hij veel efficiënter op dan een platte plaat op een schuin dak.
Dit is essentieel voor tiny houses waarbij elke vierkante meter dak oppervlakte goud waard is. De werking is eenvoudig: overdag warmt het water op. Je kunt dan een douche nemen tot ongeveer 60°C. Zonder zon?
Dan blijft het water warm door de isolatie, vaak 1 tot 2 dagen. In de winter werkt het systeem minder, maar met de juiste maatvoering kun je nog steeds 40% van je warmtebehoefte dekken. Dat scheelt enorm in gasverbruik of stroomgebruik van je boiler.
Waarom dit systeem perfect is voor jouw tiny house
De meeste tiny houses hebben een beperkt dakoppervlak. Soms maar 20 tot 30 vierkante meter.
Een boiler met een aparte collector op een frame kost te veel ruimte en is vaak te zwaar voor een lichte tiny house constructie. De Chromagen thermosiphon combineert beide in één apparaat. Je monteert hem direct op de dakbalken, zonder extra constructie.
Gewicht is een andere doorslaggevende factor. Een volle 150-liter boiler weegt ongeveer 180 kilo.
Als je hem bovenop je dak plaatst, moet je constructie dat kunnen dragen. Bij tiny houses met een houtskeletbouw is dat vaak wel te doen, maar je moet het wel meenemen in je funderingsberekening. Plaats de boiler altijd boven de waterinlaat en zorg dat je dakconstructie versterkt is op die plek. Stroomverbruik is een pijnpunt in tiny houses.
Veel systemen gebruiken een circulatiepomp die constant 50 tot 100 watt verbruikt. Dat is 1 tot 2 kWh per dag, wat neerkomt op €0,30 tot €0,60 per dag.
Met een thermosiphon spaar je die kosten uit. Bovendien werkt het systeem stiller. Geen zoemende pomp naast je bed.
Een bijkomend voordeel: vandalisme en diefstal is minder een issue. De boiler zit vastgeschroefd op je dak, vaak op 2,5 meter hoogte.
Je kunt er makkelijker bij met een ladder, maar je moet wel een stevige installatie hebben. Zorg dat alle bouten op slot zijn.
De Chromagen modellen en prijsindicaties
Chromagen biedt twee hoofdmodellen die relevant zijn voor tiny houses: de Combi 150 en de Combi 200. De 150 liter variant is geschikt voor 1 tot 2 personen die normaal douchen (5-7 minuten per persoon).
De 200 liter is voor gezinnen of als je graag lang doucht. De collector diameter is 1,40 meter bij de 150L en 1,60 meter bij de 200L. Prijzen schommelen per leverancier, maar reken op:
- Chromagen Combi 150: €1.800 - €2.200 (excl. BTW en installatie)
- Chromagen Combi 200: €2.200 - €2.600 (excl. BTW en installatie)
- Installatie inclusief dakdoorvoer, beugels en aansluitingen: €400 - €700
- Optionele backup boiler (elektrisch 10L): €250 - €350
Vergeet niet de kosten voor het waterleiding systeem. Je hebt een koudwaterleiding nodig naar de boiler en een warmwaterleiding naar je douche.
Als je tiny house al aangesloten is op een waterleiding, dan is dat simpel. Als je werkt met een eigen wateropslag (put of regenwater), dan moet je een drukpomp installeren (ca. €150) en een drukvat (ca. €100). Leveranciers als Eco-Logisch of Tiny House Shop leveren deze systemen vaak als pakket.
Dat is handig want je krijgt dan direct de juiste beugels, kit en aansluitmaterialen. Let op dat je niet teveel betaalt voor losse onderdelen. Een pakketprijs ligt vaak 10-15% lager.
Stap-voor-stap installatieplan
Voordat je begint: check je gemeente op vergunningsvrij bouwen. Een zonneboiler op het dak valt onder 'duurzame energie' en is meestal vergunningsvrij, tenzij je in een beschermd stadsgezicht woont. Meet je dakhoek.
Een ideale hoek is 30 tot 45 graden. Bij een plat dak moet je een frame bouwen, dat is extra werk en materiaal.
Benodigdheden: Stap 1: Dakversterking
Boor de gaten voor de beugels. Zorg dat je in de dragende balken boort, niet alleen in het dakbeschot. Gebruik RVS bouten M10. Vul de gaten met een flexibele kit (Sikaflex) om waterinfiltratie te voorkomen.
Draai de bouten vast op een koppel van 25 Nm. Niet te strak, je wilt het dakbeschot niet beschadigen. Stap 2: Plaatsen van de boiler
Dit is het zwaarste deel.
- Chromagen Combi boiler (150 of 200L)
- RVS beugels (4 stuks, specifiek voor Chromagen)
- Dakdoorvoer kit (butylrubber)
- Waterleiding materiaal (PE of koper, 16mm)
- Teflon tape en loodsluitringen
- Thermostatisch mengkraan (essentieel voor veiligheid)
- Waterdruktest set (voor het controleren van leidingen)
Je hebt een hijskraan of een paar sterke vrienden nodig. De boiler weegt leeg al 45-55 kg. Zet hem op de beugels en controleer met een waterpas of hij waterpas staat.
Voor de optimale werking van dit zwaartekracht systeem in je tiny house is een hoek van minimaal 5 graden essentieel zodat lucht niet in de leidingen blijft hangen. Stap 3: Aansluitingen
Sluit de koudwater aanvoer onderaan de boiler aan. De warmwater afvoer zit bovenaan.
Zorg dat je een veiligheidsklep (6 bar) plaatst op de koudwaterlijn en een expansievat (10 liter) toevoegt.
Dit voorkomt dat de boiler springt bij oververhitting. Sluit de leidingen af met een thermostaatkraan om te voorkomen dat je je verbrandt aan te heet water. Stap 4: Lucht ontluchten
Open de warmwaterkraan en laat het systeem vollopen. De lucht zal via de boiler ontsnappen.
Dit kan 10-15 minuten duren. Voeg eventueel ontkalkingsmiddel toe aan het water om kalkaanslag te voorkomen, vooral in hard water gebieden (zoals delen van Brabant).
Veelgemaakte fouten en hoe je ze voorkomt
De grootste fout is het verkeerd plaatsen van de boiler. Hangt ie te horizontaal?
Dan werkt de zwaartekracht niet en blijft koud water onderin hangen. Resultaat: lauwe douche. Zorg dat je boiler minimaal 10cm hoger hangt dan de waterinlaat en dat de leidingen een vrije val hebben naar beneden. Een andere valkuil is het overslaan van de expansievat. In de zomer kan het water in de boiler oplopen tot 90°C.
Zonder expansievat barst de boiler of springt de veiligheidsklef. Je betaalt €50 voor een goed vat, dat bespaart je een vervangingskosten van €2000.
Veel tiny house bouwers kiezen voor een te kleine boiler, terwijl een warmtepompboiler slim laden overdag juist veel energie bespaart. Ze denken vaak: "we gebruiken weinig water".
Maar een douche van 5 minuten kost al 40 liter water. Met een 150L boiler en 2 personen zit je aan je limiet op dag 2 zonder zon. Kies liever de 200L variant.
De meerprijs is €300-400, maar je wint enorm aan comfort. Verkeerde materialen gebruiken is ook duur.
Geen plastic leidingen die UV-licht krijgen. Ze worden broos. Gebruik RVS of koper voor de buitenleidingen. En zorg dat je leidingen goed isoleert. Een vorstschade aan je boiler is in de nacht snel gebeurd als je leidingen niet vorstvrij hangen.
Praktische tips voor optimaal gebruik
Timing is alles. Douchen tussen 12:00 en 16:00 uur?
Dan is de boiler op zijn heetst. Plan je douche 's morgens vroeg?
Dan is het water nog warm van de vorige dag. Als je weet dat er een bewolkte dag aankomt, vul de boiler dan 's avonds laat nog even bij met je backup boiler. Gebruik een douchetimer. Vijf minuten is genoeg om warm te worden en je haar te wassen.
Zet de kraan uit tijdens het inzepen. Dat bespaart 30% water. Als je een waterbesparende douchekop gebruikt (6 liter per minuut in plaats van 12), red je het makkelijker met een 150L boiler. Onderhoud is minimaal, maar cruciaal.
Eens per jaar de veiligheidsklep controleren (even open draaien, water eruit laten lopen).
En de boiler inspecteren op kalkaanslag. In gebieden met hard water (zoals het zuiden van Nederland) kan de efficiency na 5 jaar met 20% dalen.
Een simpele ontkalking met azijn lost dit op. Sluit je boiler aan op een slimme meter of energie monitor. Je ziet dan hoeveel gas of stroom je bespaart, bijvoorbeeld in combinatie met een TEG op je houtkachel.
Motivatie werkt het beste als je de cijfers ziet. En mocht je ooit verhuizen?
De Chromagen boiler is demontabel. Met vier man kun je hem van het dak halen en meenemen. Een investering voor het leven.