Airco tiny house installeren: zelf doen of F-gassen gecertificeerd?

Een airco in je tiny house. Het klinkt als een luxe, maar in de zomer kan het een redder zijn.

Zeker in een kleine ruimte met veel ramen loopt de temperatuur snel op. Je wilt kunnen blijven werken of slapen zonder het gevoel te hebben in een sauna te zitten. Maar dan komt de grote vraag: mag je dat ding zelf installeren?

Of moet je echt die dure monteur bellen met een F-gassen certificaat?

Het antwoord is niet zwart-wit, en het hangt vooral af van het type airco dat je kiest. Laten we de boel eens op een rijtje zetten, zonder ingewikkelde technische praat.

Wat is dat eigenlijk, F-gassen?

F-gassen zijn kunstmatige gassen die gebruikt worden in koelsystemen. Denk aan airco's en warmtepompen. Ze zorgen ervoor dat de warmte van binnen naar buiten verplaatst kan worden.

Het probleem met deze gassen is dat ze ontzettend schadelijk zijn voor het klimaat als ze in de atmosfeer terechtkomen.

Daarom heeft de overheid strenge regels opgesteld. Alleen mensen met een officieel F-gassen certificaat mogen systemen openen waar deze gassen in zitten.

Zo wordt voorkomen dat er onnodig veel broeikasgassen vrijkomen. Het is dus een milieumaatregel, maar hij bepaalt wel of jij zelf aan de slag mag. Voor jou als tiny house bewoner betekent dit simpelweg: als je een airco koopt waarbij de fabrikant aangeeft dat deze onder de F-gassen regelgeving valt, mag je hem niet zelf aansluiten op het koudemiddel circuit.

Je bent dan verplicht een gecertificeerd bedrijf in te schakelen. Dat is niet vervelend bedoeld, het is gewoon de wet.

Het gaat hier om de installatie en het in bedrijf stellen van systemen met meer dan een bepaalde hoeveelheid koudemiddel.

De keuze: Monoblock of Split?

Hier wordt het interessant voor de doe-het-zelver. De markt is opgedeeld in twee hoofdtypes: de split-unit en de monoblock.

De split-unit is wat je in de meeste huizen ziet. Je hebt een binnenunit en een buitenunit.

Deze units worden met een koperen leiding verbonden. In die leidingen zit het koudemiddel. Bij de installatie moet die verbinding gemaakt worden en moet er vacuum getrokken worden.

Dat is precisiewerk en valt onder de F-gassen regelgeving. Je mag dit niet zelf.

Een monoblock airco is een heel ander verhaal. Hier zit alles in één apparaat. Er is geen buitenunit en er zijn dus geen leidingen naar buiten toe die gevuld moeten worden met koudemiddel. De warmte wordt afgevoerd via een simpele ventilatieslang.

Omdat er geen F-gassen in het systeem zitten die door jouw leidingen gaan, mag je hem vaak wél zelf installeren.

Dit is het gat in de markt voor tiny house eigenaren. Je kunt een monoblock airco gewoon aansluiten op je normale stopcontact. Let wel op het vermogen van je elektriciteitsaansluiting, want een airco trekt flink wat stroom.

Kosten: Wat ga je betalen?

De prijs is een doorslaggevende factor. Als je voor een split-unit gaat, weet je dat je naast de aanschaf ook moet betalen voor installatie.

De aanschafprijs van een split-unit ligt vaak lager dan die van een monoblock. Een betaalbare split-unit van een merk als Mitsubishi Electric of Daikin kost al snel tussen de €800 en €1200. De installatiekosten die er bovenop komen liggen gemiddeld tussen de €400 en €700, afhankelijk van de moeilijkheidsgraad en hoe ver de buitenunit van de muur af moet. Een monoblock airco is in aanschaf vaak duurder.

Omdat het een specialer apparaat is, betaal je voor een goed model al snel tussen de €1000 en €1800. Het grote voordeel: je bespaart de installatiekosten.

Je kunt hem zelf in een middagje monteren. Kijk merken als Inventor of Honeywell.

Ze zijn specifiek ontwikkeld voor ruimtes tot 40m2, perfect voor een tiny house. De totaalprijs voor een monoblock ligt daarmee vaak lager of ongeveer gelijk aan een geïnstalleerde split-unit, maar dan zonder gedoe met F-gassen certificaten.

Stap-voor-stap: Zelf een monoblock installeren

Als je voor de monoblock gaat, pak je de taak zelf op.

Begin met het uitzoeken van de juiste plek. Je hebt ruimte nodig voor het apparaat en een raam of muur waar je de ventilatieslang doorheen kunt leiden. De meeste monoblocks zijn mobiel, maar je kunt ze ook vaste installeren. Meet de ruimte op.

Een tiny house van 30m2 heeft ongeveer een vermogen van 2.5 tot 3.5 kW nodig om het echt koel te krijgen bij hitte. Bekijk ook de beste opties voor koeling in je tiny house en zorg dat je de juiste materialen bij de hand hebt.

Je hebt het apparaat nodig, een raamkit (speciaal voor airco's) en een stroompunt.

Sluit de slang aan op de achterkant van de unit. Vervolgens leid je de slang naar buiten. Dit kan via een raam of een gat in de muur.

Als je een gat in de muur boort, zorg dan dat je netjes werkt en de slang goed afsluit. De meeste monoblocks leveren een raamkit mee die je kunt gebruiken voor schuiframen.

Daarna steek je de stekker in het stopcontact en zet je hem aan. Simpeler kan het niet.

Veelgemaakte fouten en handige tips

Een veelvoorkomende fout bij monoblocks is het verkeerd afsluiten van de slang. Als er nog kiertjes zitten, loopt de koude lucht terug naar buiten en heb je nul effect.

Zorg dat je de slang met het bijgeleverde materiaal goed afdicht. Een andere fout is de stroomtoevoer.

Een airco is een energieverslinder. In een tiny house met een beperkte stroomcapaciteit is dat iets om rekening mee te houden. Zorg dat je weet wat je verbruik is.

Een airco verbruikt veel stroom, soms wel 10 tot 15 Ampère. Als je een zwakke groep in je meterkast hebt, springt de stop eruit op het moment dat je de airco en je waterkoker tegelijk aanzet. Zorg voor een eigen groep of check je huidige belasting.

Check trouwens of je tiny house vergunningplichtig is voor het plaatsen van een airco. In de meeste gevallen is een monoblock die binnen staat geen probleem. Een buitenunit kan in een VVE of beschermd stadsgezicht voor problemen zorgen. Houd daar rekening mee voordat je een stijlvolle airco voor je tiny house bestelt. Zo voorkom je teleurstellingen en boetes.

De gouden tip: Kies voor jezelf

Wil je goedkoop uit zijn en heb je geen zin in inspecteurs? Kies dan voor een monoblock airco.

Je bent iets meer kwijt aan aanschaf, maar je bespaart op installatie en je houdt de regie in eigen hand. Ben je van plan meerdere kamers te koelen of wil je de airco combineren met verwarming? Dan is een split-unit vaak efficiënter.

Je bent dan wel verplicht een F-gassen monteur in te schakelen. Reken op een totaalprijs vanaf €1500 voor een werkende installatie.

Ten slotte: een airco is geen vervanging voor goede isolatie. In een tiny house is isolatie het allerbelangrijkst. Zorg eerst dat je huis goed is afgesloten tegen de hitte met zonwering, reflective folie of andere passieve technieken om te koelen. Een airco die constant aanstaat om een slecht geïsoleerd huis koel te houden, is een dure grap en slecht voor het milieu. Gebruik het als een hulpmiddel voor die extreem hete dagen, niet als basisverwarming of -koeling.